Jakie są najczęstsze przyczyny usterek turbosprężarki?

Producenci podzespołów samochodowych starają się tak projektować swoje turbosprężarki, aby mogły one wytrzymać przebieg jednostki napędowej samochodu. Jednak, jak to zazwyczaj bywa, turbiny ulegają awariom o wiele szybciej, a ich przyczyn należy przede wszystkim szukać w nieprawidłowej eksploatacji i serwisowaniu tych urządzeń. Podpowiadamy, jakie są najczęstsze przyczyny awarii turbosprężarek.

Włączanie i wyłączanie silnika

Turbosprężarka to urządzenie pracujące przy dużej prędkości obrotowej wirników (od 40 000 do 200 000 obr./min) oraz wysokiej temperaturze spalin dochodzącej nawet do 900 stopni Celsjusza. Przy tak dużych wartościach urządzenie musi być odpowiednio chłodzone oraz smarowane za pomocą oleju. I właśnie niedostateczne smarowanie jest jedną z głównych przyczyn awarii turbosprężarki, szczególnie w starszych modelach samochodów w dużym przebiegiem. Częstym błędem jest również wkręcanie silnika na wysokie obroty zaraz po jego włączeniu. Takie praktyki sprawiają, że olej nie jest w stanie w tak krótkim czasie dotrzeć do wszystkich elementów turbosprężarki, co sprawia, że urządzenie pracuje bez smarowania, a łożyska wirnika ulegają zatarciu.

Kolejny błąd kierowców dotyczy zbyt szybkiego wyłączania silnika. W momencie nagłego zgaszenia motoru turbina nadal pracuje, jednak pompa olejowa nie dostarcza jej już odpowiedniego smarowania. Dlatego też nawet najkrótsza przerwa w dostawie oleju może mieć katastrofalne skutki dla turbosprężarki w postaci nadmiernego zużycia wałka wirnika oraz łożyska. Może dojść również do zwęglenia oleju, który spowoduje zapchanie się urządzenia, a w konsekwencji uszkodzenia łożysk ślizgowych. Aby zapobiec takiej sytuacji należy odczekać co najmniej 30 sekund przed wyłączeniem pracy silnika.

Właściwy dobór, wymiana oraz poziom oleju

Na prawidłową pracę turbosprężarki mają wpływ przebiegi wykonywane na oleju silnikowym. Zazwyczaj maksymalna trwałość oleju wynosi około 15-20 tys. km. Aby przedłużyć żywotność jednostki napędowej, w tym również turbosprężarki, olej powinien być wymieniany częściej, niż zaleca to producent samochodu. Należy pamiętać, że stary olej nie służy elementom silnika, a z każdym przejechanym kilometrem dostaje się do niego coraz większa ilość opiłków oraz sadzy, które zanieczyszczają przewody olejowe, czyniąc je niedrożnymi.

Często przyczyną awarii nie tylko turbosprężarki, ale również innych elementów silnika, jest zbyt niski poziom oleju, a także jego niewłaściwy dobór do jednostki napędowej. Dotyczy to szczególnie nowoczesnych silników turbodoładowanych z bezpośrednim wtryskiem benzyny. Pamiętajmy, że im większa lepkość oraz mniejsza płynność oleju, tym gorzej dla turbosprężarki, ponieważ olej o takiej konsystencji będzie z o wiele większym opóźnieniem docierał do łożysk. Nieodpowiedni dobór oleju doprowadzi do powstania nagaru, który zablokuje drożność dopływu oleju do turbosprężarki.

FAQ

Jakie są najczęstsze przyczyny awarii turbosprężarki?

Główne przyczyny to niewłaściwa eksploatacja i serwisowanie: niedostateczne smarowanie, zanieczyszczony olej, niewłaściwy jego dobór lub poziom, szybkie wyłączanie silnika oraz uruchamianie na wysokich obrotach przed nagrzaniem.

Dlaczego nie powinno się zwiększać obrotów zaraz po odpaleniu silnika?

Olej nie zdąży dotrzeć do turbosprężarki, co powoduje pracę bez smarowania, zatarcie łożysk i przyspieszone zużycie wirnika.

Ile czasu powinno się odczekać przed wyłączeniem silnika, aby chronić turbinę?

Zaleca się odczekać co najmniej około 30 sekund, by turbina ostygła i olej mógł nadal smarować wirnik po wyłączeniu silnika.

Jak często wymieniać olej i jaki ma to wpływ na turbosprężarkę?

Olej często traci właściwości po 15–20 tys. km; częstsza wymiana niż producent zaleca wydłuża żywotność turbosprężarki i zapobiega zatykaniu przewodów przez opiłki i sadze.

Jak dobór oleju wpływa na pracę turbosprężarki?

Olej o zbyt dużej lepkości wolniej dociera do łożysk, sprzyja powstawaniu nagaru i zatykania dopływu oleju; ważny jest odpowiedni typ i poziom oleju zgodny z zaleceniami producenta.