Czy olej samochodowy posiada termin ważności? Co na ten temat mówią producenci, a co wynika z codziennej praktyki?

Termin ważności oleju silnikowego to temat, wokół którego ciągle krąży całkiem sporo mitów. Mity te biorą się stąd, iż sami producenci niewiele i bardzo niechętnie mówią cokolwiek o przydatności do użycia oleju samochodowego, a użytkownicy na podstawie tych skąpych informacji sami dopowiadają sobie resztę. A jak to wygląda tak naprawdę?

Informacje dotyczące terminu ważności oleju silnikowego, jakie regularnie pojawiają się czy to na forach, czy na serwisach motoryzacyjnych, już dawno przestały śmieszyć, a zaczęły wzbudzać przerażenie. Ze źródeł tych można się dowiedzieć np., że skoro producent nie określił terminu przydatności oleju, więc przydatność ta jest po prostu bezterminowa lub też że oleju z beczki możemy używać dopóki beczka nie zacznie rdzewieć. A w ogóle to przecież jest olej silnikowy, a nie kompot z jabłek – nie ma się w nim co zepsuć! Niestety, wprawdzie olej to nie kompot, jednak nadal posiada on ograniczony termin ważności. Jak bardzo ograniczony? To już zależy od całej masy czynników.

Jak długo można przechowywać olej silnikowy w oryginalnym opakowaniu?

Przedstawiciele największych koncernów zajmujących się produkcją olejów silnikowych podają raczej zgodnie, że czas, przez jaki olej samochodowy zachowuje pełną przydatność do użycia, wynosi:

• minimum 5 lat – w przypadku olejów mineralnych oraz półsyntetycznych,
• 10 lat – w przypadku olejów w pełni syntetycznych.

I tu od razu robi się ciekawie, gdyż w Polsce nie ma żadnych jasnych norm czy innych przepisów, pozwalających kierowcom jednoznacznie odróżnić olej w pełni syntetyczny od oleju nie-tak-już-do-końca syntetycznego. Normy takie znane są doskonale w innych krajach europejskich, u nas praktycznie każdy olej zawierający domieszkę bazy syntetycznej może być sprzedawany jako syntetyczny. To, czy tak się stanie, zależy wyłącznie od woli producenta. Może się więc zdarzyć tak, że ktoś z Was będzie oczekiwał (i zgodnie z tym, co twierdzą przedstawiciele producenta, będzie miał ku temu podstawy), iż jego 8-letni olej spełni należycie swoje zadanie i zdecyduje się go użyć. Tymczasem, zamiast spodziewanego, pełnowartościowego oleju, do silnika trafi podejrzanie pachnąca, czarna zupa. O właściwościach smarnych, chłodzących i czyszczących zwykłej zupy. Jaki przyniesie to efekt, możecie sobie sami wyobrazić.

Czy zagrożeń tego typu możecie jakoś uniknąć? Jak najbardziej. W żadnym razie nie używajcie olejów silnikowych, które mają więcej niż 5 lat. Nie jest wprawdzie wykluczone, że starszy olej okaże się pełnowartościowych środkiem smarnym, jednak czy na pewno jesteście gotowi zaryzykować? Co będzie rozwiązaniem lepszym i tańszym w ostatecznym rozrachunku?

• Użycie starego oleju i zaoszczędzenie na kupnie nowej bańki, dostając w pakiecie możliwy remont silnika?
• Czy też może kupno nowego oleju silnikowego i spokojny sen, bez obaw o stan jednostki napędowej?

Wybór, jak zawsze, należy do Was. To Wasze auto, Wasze pieniądze i Wasz sen. I być może również Wasz złom, bo może się okazać, że koszty remont przekroczą wartość samochodu.

Co wpływa na czas przydatności do użycia oleju silnikowego?

Wiecie już, że przed wlaniem nowej porcji oleju do układu smarnego, warto sprawdzić, kiedy został on wyprodukowany i metodą prostych obliczeń ustalić, ile ma lat. Ale sam wiek oleju to nie wszystko. Wspomniane wyżej okresy przydatności do użycia są dobre i warto się nimi kierować, ale jedynie wówczas, gdy olej przechowywany był w warunkach idealnych. Idealnych, czyli takich, jakie zaleca sam producent. A jakie to są warunki? Niestety, różne. Można jednak przyjąć, iż taką dobrze sprawdzającą się normą jest przechowywaniu oleju w temperaturze od 0 do +20℃, bez wystawiania go na promienie słoneczne, bez jakiegokolwiek kontaktu z wilgocią czy innymi zabrudzeniami. Olej ma być zamknięty nie tylko szczelnie, ale wręcz hermetycznie. Jakakolwiek wymiana powietrza w pojemniku z olejem zupełnie wyklucza zachowanie tych warunków. Zapomnijcie więc o tym, że wystarczy taki pojemnik naprawdę dobrze zakręcić i ustawić gdzieś na półce w garażu. Olej tak przechowywany straci swoją przydatność do użycia znacznie, znacznie szybciej.

Ale to nadal nie jest wszystko. Przytoczone wskazówki dotyczą bowiem oleju przechowywanego w oryginalnych, fabrycznych pojemnikach z tworzywa sztucznego. Olej w beczkach starzeje się mniej więcej w tempie oleju znajdującego się już w silniku. Mówi się, że przydatność do użycia oleju przelewanego do beczek wynosi maksymalnie 36 miesięcy (pod warunkiem, że jest przechowywany w warunkach idealnych). Lepiej jednak nie sprawdzać, czy aby na pewno nie są to jedynie 24 miesiące, zwłaszcza że w każdym przypadku powinniście doliczyć również czas, przez jaki będziecie na tym oleju jeździć.

A jeśli chodzi o żywotność, a więc i czas przydatności do użycia oleju samochodowego po przelaniu go do silnika, to jest to już zupełnie inny temat.